Patrycja Sierant
Dietetyk kliniczny
W poście znajdziesz:
Olej z wiesiołka - dla kogo, po co i czy rzeczywiście warto go stosować?
Olej z wiesiołka od lat cieszy się popularnością wśród kobiet, szczególnie tych, które zmagają się z bolesny miesiączkami, zespołem napięcia przedmiesiączkowego, problemami skórnymi czy ogólnie zaburzeniami hormonalnymi. Często przedstawiany jest jako nat. uralny sposób na poprawę równowagi hormonalnej, złagodzenie dolegliwości związanych z cyklem miesiączkowym oraz wsparcie płodności. Czy jednak rzeczywiście wykazuje takie działanie?
Wiesiołek dwuletni to roślina o charakterystycznych żółtych kwiatach, które otwierają się wieczorem. Najcenniejszą częścią rosliny są nasiona, z których pozyskuje się olej bogaty w kwasy tłuszczowe, przede wszystkim kwas (LA) oraz kwas gamma-linolenowy (GLA), należący do rodziny omega-6. Dodatkowo olej wiesiołkowy zawiera cenną witaminę E zwaną witaminą młodości, która jest silnym antyoksydantem.
To właśnie obecność GLA odpowiada za zainteresowanie olejem z wiesiołka w kontekście zdrowia kobiet. Kwas gamma-linolenowy uczestniczy w przemianach lipidowych prowadzących do powstawania związków regulujących procesy zapalne, funkcjonowanie skóry oraz odpowiedź organizmu na różne bodźce. Nie oznacza to jednak, że suplementacja automatycznie zmniejsza stan zapalny lub reguluje gospodarkę hormonalną.
Od wielu lat współpracuję z firmą Olini, która produkuje m.in. olej z wiesiołka.
Bardzo polecam! Z kodem "sukces10" otrzymasz zniżkę.
Autorka zdjęcia: Patrycja Sierant
Jak działa olej z wiesiołka?
Olej z wiesiołka to naturalne źródło wielonienasyconych kwasów tłuszczowych. Ze względu na swój skład jest wykorzystywany przede wszystkim jako uzupełnienie diety oraz element wspierający pielęgnację skóry.
Kto może rozważyć stosowanie oleju z wiesiołka?
- Osoby z suchą i wrażliwą skórą - kwasy tłuszczowe odgrywają ważną rolę w utrzymaniu bariery ochronnej naskórka.
- Kobiety z trądzikiem - poprawia stan skóry.
- Wspiera wątrobę w usuwaniu toksyn.
- Wpływa korzystnie na potencję u mężczyzn.
- Kobiety z zespołem napięcia przedmiesiączkowego (PMS) - olej z wiesiołka jest tradycyjnie stosowany w celu łagodzenia dolegliwości przedmiesiączkowych.
- Kobiety odczuwające cykliczną bolesność piersi.
- Osoby zainteresowane wsparciem kondycji skóry - obecne w oleju kwasy tłuszczowe uczestniczą w procesach fizjologicznych związanych z funkcjonowaniem naskórka.
- Kobiety w okresie menopauzy - może niwelować suchość pochwy i zmniejszać bolesność stosunków.
- Regulacja gospodarki hormonalnej - obniżenie prolaktyny, podniesienie progesteronu, obniżenie estrogenów i przywrócenie dobrej jakości owulacji.
- Chroni układ krążenia.
- Neutralizuje stan zapalny.
- Usprawnia prace mózgu.
- Wspiera redukcję masy ciała - uaktywnia funkcje brunatnej tkanki tłuszczowej, która jest odpowiedzialna za spalanie zbędnego tłuszczu.
- Pomaga w migrenie i łagodzi depresję.
- Poprawia pamięć i koncentrację.
Olej z wiesiołka a płodność - czy pomaga zajść w ciążę?
Jednym z popularnych zastosowań oleju z wiesiołka jest wspomaganie płodności. Szczególnie często poleca się go kobietom, które obserwują niewielką ilość śluzu szyjkowego lub mają trudności z rozpoznaniem dni płodnych. Śluz szyjkowy pełni ważną funkcję w procesie zapłodnienia. W okresie okołoowulacyjnym, pod wpływem estrogenów, staje się bardziej przejrzysty, rozciągliwy i mniej lepki. Takie właściwości sprzyjają przeżywaniu plemników oraz ich przemieszczaniu się w drogach rodnych.
Olej z wiesiołka a menopauza
W okresie okołomenopauzalnym zmniejszająca się aktywność hormonalna jajników może prowadzić do uderzeń gorąca, zaburzeń snu, suchości skóry i błon śluzowych oraz pogorszenia samopoczucia.
W jednym z randomizowanych badań klinicznych przeprowadzonych z udziałem 56 kobiet w wieku 45-59 lat oceniano wpływ oleju z wiesiołka na objawy menopauzalne. Po sześciu tygodniach suplementacji nie zaobserwowano istotnej przewagi nad placebo w łagodzeniu uderzeń gorąca. Odnotowano natomiast korzystniejsze wyniki niektórych ocen dotyczących funkcjonowania społecznego, aktywności i seksualności.
Choć wyniki te sugerują możliwość poprawy wybranych aspektów jakości życia, wymagają potwierdzenia w większych badaniach. Olej z wiesiołka nie zastępuje menopauzalnej terapii hormonalnej ani innych metod leczenia objawów menopauzy o udokumentowanej skuteczności, ale może być wsparciem.
Olej z wiesiołka a zdrowie skóry
Kwas linolowy i gamma-linolenowy odgrywają rolę w utrzymaniu prawidłowego funkcjonowania skóry. Kwasy tłuszczowe uczestniczą w budowie bariery naskórkowej, wspierają jej szczelność i pomagają ograniczać nadmierną utratę wody. Z tego względu olej z wiesiołka bywa wykorzystywany w pielęgnacji skóry suchej, wrażliwej i skłonnej do podrażnień.
Prowadzono również badania nad jego zastosowaniem w atopowym zapaleniu skóry. Okazuje się, że może być pomocny przy AZS.
Jak stosować olej z wiesiołka?
Olej z wiesiołka dostępny jest w postaci płynnej oraz kapsułek. Przy jego wyborze warto zwrócić uwagę na sposób pozyskiwania, warunki przechowywania oraz deklarowaną zawartość kwasu gamma-linolenowego. Z mojego doświadczenia lepiej jest wybierać formę w postaci oleju, a nie kapsułki, ponieważ zwykle jest to świeższa forma.
W badaniach klinicznych najczęściej stosowano od około 1,5 do 3 g oleju dziennie, choć wykorzystywano również większe dawki, w zależności od analizowanego problemu zdrowotnego. Olej z wiesiołka należy spożywać na zimno, ponieważ zawarte w nim wielonienasycone kwasy tłuszczowe są podatne na utlenianie. Po otwarciu warto przechowywać go zgodnie z informacją producenta, najczęściej w lodówce, chroniąc przed światłem i wysoką temperaturą.
Polecam stosować od 1 łyżeczki dziennie do 2 łyżeczek dziennie.
Mimo naturalnego pochodzenia olej nie jest pozbawiony przeciwwskazań. U niektórych osób może powodować dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, nudności lub bóle głowy. Szczególną ostrożność powinny zachować osoby stosujące leki przeciwzakrzepowe i przeciwpłytkowe oraz kobiety w ciąży. W ciąży skonsultuj przyjmowanie z lekarzem. Osobiście odradzam stosowanie tego oleju w ciąży, jednie w ostatnich tygodniach jako przygotowanie do porodu.
Na co zwrócić uwagę przy zakupie?
- olej musi być tłoczony na zimno,
- olej musi być zapakowany w ciemną butelkę
- olej musi być przechowywany w ciemnych warunkach chłodniczych (lodówka)
- olej powinien być produkowany zgodnie systemem HACCP
A ty? Stosujesz olej z wiesiołka?
Bibliografia
- Mahboubi M. (2019). Evening Primrose (Oenothera biennis) Oil in Management of Female Ailments. Journal of Menopausal Medicine, 25(2), 74–82. DOI: 10.6118/jmm.18190.
- Budeiri D., Li Wan Po A., Dornan J.C. (1996). Is evening primrose oil of value in the treatment of premenstrual syndrome? Controlled Clinical Trials, 17(1), 60–68.
- Saki M. i wsp. (2015). The effect of primrose oil on the premenstrual syndrome among the female students in Lorestan University of Medical Sciences: A triple blind study. Journal of Nursing and Midwifery Sciences, 2(1), 20.
- Balci F.L., Uras C., Feldman S. (2020). Clinical Factors Affecting the Therapeutic Efficacy of Evening Primrose Oil on Mastalgia. Annals of Surgical Oncology, 27, 4844–4852.
- Adni L.L.A. i wsp. (2021). A Systematic Review and Meta-Analysis of the Efficacy of Evening Primrose Oil for Mastalgia Treatment. International Journal of Environmental Research and Public Health, 18(12), 6295.
- Farzaneh F. i wsp. (2013). The effect of oral evening primrose oil on menopausal hot flashes: a randomized clinical trial. Archives of Gynecology and Obstetrics, 288, 1075–1079.
- National Center for Complementary and Integrative Health. Evening Primrose Oil: Usefulness and Safety.
- Bamford J.T.M. i wsp. (2013). Oral evening primrose oil and borage oil for eczema. Cochrane Database of Systematic Reviews.